“In het diepste dal vond ik mijn grootste kracht”

In de serie Hoofdzaken vertellen mensen over hun ervaring met een psychische ziekte en wat die ervaring hen heeft gebracht. De serie moedigt openheid over mentale gezondheid aan. Want we zien psychische ziektes misschien niet, ze mogen wel gezien worden. In dit artikel vertelt Florian (32) over zijn ervaring met psychose.

Florian Kersten
Foto: Kees van de Veen

Toen ik op mijn achttiende ging studeren, begon een zoektocht naar “mezelf” en naar de zin van mijn bestaan. Een paar jaar later begon ik met cannabis waardoor ik nog meer ging filosoferen. Cannabis werkt geestverruimend. Mijn gedachten dwaalden steeds verder af.

Grote levensvragen maakten plaats voor de sterke overtuiging dat een hogere macht voortdurend bij me was. Op een dag fietste ik naar college en sprongen alle stoplichten voor me op groen. De colleges waren makkelijker en iedereen was aardiger. Het leven verliep ineens moeiteloos. Dat was leuk, maar ook beangstigend. Maandenlang weefde ik een web van eigen werkelijkheden. Ik raakte in mijn werkelijkheid verstrikt. Het ene moment voelde ik me euforisch, het andere moment angstig.

Tijdens een stapavond ging het mis. Ik reageerde verward op een dakloze die me om wisselgeld vroeg en vluchtte de Drie Gezusters in. Toen ik weg wilde rennen, was in mijn beleving de deurknop verdwenen. Ik zag letterlijk en figuurlijk geen uitweg meer. Thuis verloor ik mijn bewustzijn. Het voelde alsof ik gedragen werd en opsteeg. Ik voelde licht, liefde, oneindigheid. Ik was niet meer mijn “kleine zelf”: ik was één met alles. Maar de “kleine ik” vond dat ik dat niet verdiende. Ik keerde terug naar de werkelijkheid; vergeleken met wat ik had ervaren een donkere plek.

Mijn ouders brachten me naar het Universitair Centrum Psychiatrie in Groningen. Zes maanden bracht ik daar door op de afdeling. Ik had een psychose gehad, zeiden ze. Maar hoe kon een ervaring als deze zo simpel worden uitgelegd? Ja, het zijn óók hersenstofjes, maar het voelde als zoveel meer. Ik kreeg medicatie. Het was een tijd vol verwarring en angst. Na mijn opname trok ik me terug: bang voor een terugval. Ik werd eenzaam. Af en toe bouwde ik mijn medicatie af en soms moest de dosering weer omhoog. Mijn zintuigen werden weer helderder; daar moest ik wennen.

De eerste jaren na mijn opname deed ik vrijwilligerswerk. Vier jaar geleden vroeg mijn psychiater me om mijn ervaring te delen tijdens een gastcollege voor geneeskundestudenten. Na afloop zeiden een aantal dat ze mijn verhaal ontzettend waardevol vonden. Dat was een keerpunt voor mij. Mede daardoor volg ik nu de opleiding tot Ervaringsdeskundige aan de Hanzehogeschool Groningen. Mijn medicatie is helemaal afgebouwd en ik leer hoe ik mijn eigen herstelervaring kan inzetten voor lotgenoten. Ik help ze zichzelf te begrijpen en bied herkenning en erkenning. Gewoon door te luisteren en aanwezig te zijn. Bij de pijn van de ander stil te staan en samen de kracht te hervinden. Dat heb ik tijdens mijn herstel gemist. Ik kreeg goede zorg, maar niemand vroeg: wat is je overkomen?

Aan lotgenoten geef ik mee: gun jezelf de tijd om te herstellen en te helen. Je hebt iets heftigs meegemaakt dus dat mag juist. Geef niet op; herstel is geen lineair proces, het gaat stapje voor stapje. Ik hoop dat ik een voorbeeld kan zijn voor hoe ver je kunt komen na een psychose,
hoe lang die weg ook lijkt. Nu het stiller is in mijn hoofd, kan ik doen wat me gelukkig maakt:
naar anderen luisteren, er voor ze zijn. Uit mijn diepste dal ontstond juist mijn sterkste kracht.

De serie Hoofdzaken is een initiatief van het Universitair Centrum voor Psychiatrie (UCP) en het Healthy Ageing Team van het UMCG. Heb jij of heeft een naaste een psychische kwetsbaarheid en zoek je iemand om mee te praten? Er zijn veel mogelijkheden, zoals de inloophuizen van Ixta Noa (www.ixtanoa.nl). Ook bij het UCP worden ervaringsdeskundigen ingezet en Florian is er één van.


Wim Veling (psychiater UCP) over psychoses

Als je een psychose hebt, ervaar je de werkelijkheid anders dan normaal. Je hoort stemmen of ziet dingen die anderen niet waarnemen. Je kunt ook overtuigd zijn van ideeën die echt niet kloppen, bijvoorbeeld dat je achtervolgd wordt en iedereen je kwaad wil doen. Je hebt geen grip meer op je gedachten en emoties, waardoor je niet meer goed kan functioneren. Oorzaken van psychose zijn genetische aanleg, vroegere traumatische ervaringen, drugsgebruik, en stress. Meestal is het een combinatie van factoren.

Elk jaar krijgen 3000 jongeren in Nederland voor het eerst een psychose. Twee tot drie procent van de bevolking heeft ooit in het leven een psychose. Op dit moment zijn ongeveer 150.000 mensen in Nederland in behandeling voor een psychose. De ziekte komt wat vaker voor bij mannen dan bij vrouwen. Het risico is ook groter voor mensen die in een grote stad opgroeien en voor mensen met een migratieachtergrond.

Gelukkig is een psychose goed te behandelen. Bij 70% gaat het over. Wel blijven de meeste mensen gevoelig voor het krijgen van een nieuwe psychose, bijvoorbeeld als ze veel stress hebben. Sommige mensen herstellen niet helemaal. Bij een minderheid blijft de psychose bestaan.

Deel dit nieuwsbericht

Jouw Nieuws Hier?

© Meer Gezonde Jaren | 2018
Design: Marleen van den End - Visuele Communicatie | Realisatie: BrandNewFresh.com